24.03.2022, 17:20

HUZUR DOLU HAYAT İÇİN/2

2. Her gün yeni öğrendiğimiz ilginç, orijinal ve faydalı 3 bilgiyi sözlü olarak anlatalım

Söyleme tarzında âdâba uyarak söyleyelim. Zira âyet-i kerimede Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

“Rabbinin yoluna hikmetle, güzel öğütle davet et. Onlarla mücadeleni en güzel olan (yol, prensip, usûl) ile yap! Şüphesiz Rabbin, yolundan sapanları da hidâyette olanları da en iyi bilendir.”

(Nahl sûresi 16/125.)

Hikmet: Sahih, sağlam söz, hakkı izah eden ve şüpheyi ortadan kaldıran delildir. Güzel öğüt ise Allah’ın azabından sakınmaları için ince ibretlerle, uyarıcı vakalarla anlatılan şeydir.

(Kâsimî, Tefsîru’l-Kâsimî, X, 177.)

Hikmet; ilim, akıl, eşyanın hakikatini bilmektir.

(Râğıb, el-İsfehânî, el-Müfredât fî ğarîbi’l-Kur’ân, s. 126, 127.)

En üstün ilim, Kur’ân-ı Kerîm’dir. Eşyanın hakikatini en iyi bilen Allah Teâlâ olduğuna göre hikmet de O’nun vahyi, ilmi demektir. Yani insanları Kur’ân ile Allah’ın yoluna davet et demektir.

Âyetteki “güzel öğüt”ten maksat; vaaz, nasihat, dinî öğüt, ibret vermek, birinin kalbini yumuşatacak şekilde sevap ve azaba dair söz söylemektir.

(Râğıb, el-İsfehânî, a.g.e., s. 564.)

Hikmet, toplumun önde gelenlerine, binleri arkasında taşıyan birlere yani havassa ilim ve akılla yapılandır. Güzel öğüt ise avama/halk tabakasına yapılandır.

Hz. Peygamber (s.a.s.)’in davette öncelik prensibi bu âyete göre havastır, sonra avamdır. Eğer dava havassa mal edilirse, avama da havas vasıtasıyla mal edilir. Zira avam çoğunlukla havassın arkasında yürür.

Mücadeledeki prensibi “en güzel olan”dır.

En güzel olan: Hakkı ispat ve bâtılı iptalden başka maksadın olmadığını ortaya koyarak münâzarada insafa teşvik, hakka tâbi olmak, rıfk/yumuşaklık ve güler yüzle davranarak mücadeleyi yürütmektir.

(Kâsimî, a.g.e., X, 177.)

Diğer bir manada “hikmet” havassa, “güzel öğüt” avama, “en güzel olan mücadele” de mücadele edenlere karşı yapılır.

(Râzî, Fahruddîn, Mefâtîhu’l-Ğayb, XX, 138, 139. )

Davetteki prensibi; hakaret edene hakaret etmemek, zulmedeni affetmek, kötülük edene iyilik etmek, alâkayı kesenden alâkayı kesmeyerek hakkı anlatmaya, hakkın tarafını tutmaya ve bütün bu olumsuzluklara katlanarak devam etmektir.

Yunus Emre’nin:

“Dövene elsiz gerek,

Derviş gönülsüz gerek,

Sövene dilsiz gerek,

Sen derviş olamazsın.” anlayışının kaynağı da Mekke dönemindeki ilâhî tâ’lîm ve terbiye ile hareket eden Hz. Peygamber (s.a.s.)’in bu prensibiydi.

Tavsiye ederken de şu prensiplere dikkat edelim:

a) Şükretsinler diye Allah’ın nimetlerini hatırlatmak,

b) Dönüş yapmaları için kusurlarını hatırlatmak,

c) Sakınıp korunmaları için düşmanları olan şeytanı hatırlatmak,

d) Bütün engelin, şeytanın işini kolaylaştıran nefis olduğu için nefsimizin terbiye olması gerektiği gerçeğini hatırlatmak,

e)Kendimizi büyük görmeyerek karşımızdakini de küçümsemeyerek söylemek,

f) Yumuşak üslûp ile söylemek.

Âyet-i kerîmede Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

“(Mü’min) kullarıma söyle, sözün en güzelini söylesinler. Şüphesiz şeytan aralarına niza sokmak ister. Çünkü şeytan insanın apaçık düşmanıdır.”

(İsrâ sûresi 17/53.)

“Keskin kılıç yumuşak ipeği kesmez.”

Mevlânâ

Yumuşak ipek gibi olmayı tercih edersek, kılıç gibi adamlara galip geliriz demektir.

“Tatlı dilli olanların dostları her gün biraz daha artar.”

Hz. Ali (k.v.)

“Tatlı suyun başı kalabalık olur.”

Mevlana

“Çakıl taşlarını kemâle erdiren çekiç darbeleri değil suyun okşayışlarıdır.”

R. Tagor

g) Seviyeye göre konuşmalı, iyi ânı yakalamak olmalı, bıktırıcı olmamalıdır.

h) Söylediği nasihatleri kendisi yapıyor olmalıdır.

Tebliğden ziyade temsile dikkat etmelidir.

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 01 Şubat 2023
İmsak 06:41
Güneş 08:08
Öğle 13:23
İkindi 16:02
Akşam 18:27
Yatsı 19:49
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 20 48
2. Fenerbahçe 20 44
3. Başakşehir 20 40
4. Beşiktaş 20 39
5. Adana Demirspor 20 37
6. Trabzonspor 20 35
7. Kayserispor 20 29
8. Konyaspor 20 27
9. Alanyaspor 21 25
10. Karagümrük 20 23
11. Gaziantep FK 20 22
12. Ankaragücü 20 22
13. Sivasspor 21 21
14. Antalyaspor 19 21
15. Giresunspor 20 21
16. Hatayspor 19 20
17. Kasımpaşa 20 19
18. İstanbulspor 20 15
19. Ümraniye 20 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 21 41
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Keçiörengücü 21 37
5. Pendikspor 21 34
6. Rizespor 20 34
7. Bandırmaspor 20 34
8. Sakaryaspor 21 34
9. Boluspor 21 34
10. Göztepe 21 30
11. Manisa FK 20 29
12. Adanaspor 21 22
13. Altay 21 19
14. Tuzlaspor 21 19
15. Erzurumspor 21 18
16. Altınordu 21 17
17. Ö.K Yeni Malatya 21 16
18. Gençlerbirliği 21 13
19. Denizlispor 21 13
Takımlar O P
1. Arsenal 19 50
2. M.City 20 45
3. Newcastle 20 39
4. M. United 20 39
5. Tottenham 21 36
6. Brighton 19 31
7. Fulham 21 31
8. Brentford 20 30
9. Liverpool 19 29
10. Chelsea 20 29
11. Aston Villa 20 28
12. Crystal Palace 20 24
13. Nottingham Forest 20 21
14. Leicester City 20 18
15. Leeds United 19 18
16. West Ham United 20 18
17. Wolves 20 17
18. Bournemouth 20 17
19. Everton 20 15
20. Southampton 20 15
Takımlar O P
1. Barcelona 18 47
2. Real Madrid 18 42
3. Real Sociedad 19 39
4. Atletico Madrid 19 34
5. Villarreal 19 31
6. Real Betis 18 31
7. Rayo Vallecano 19 29
8. Osasuna 19 28
9. Athletic Bilbao 19 26
10. Mallorca 19 25
11. Almeria 19 22
12. Girona 19 21
13. Sevilla 19 21
14. Valencia 18 20
15. Espanyol 19 20
16. Celta Vigo 19 20
17. Real Valladolid 19 20
18. Cadiz 19 19
19. Getafe 19 17
20. Elche 19 6
Günün Karikatürü Tümü