Çocuklara Din Eğitimi Verirken Nelere Dikkat Etmeliyiz!

Yani mükellef olmadan önce mükellef olmaya alıştırma yapılır. Buraya kadar normal. Bu eğitim verilirken eğitimi alan kişinin çocuk olması, çocuk eğitimini karşımıza çıkarmaktadır. Çocuk eğitimi nasıl olmalı ve nasıl olmamalıdır?

EĞİTİM 15.04.2021, 23:14 Ramazan Peri
Çocuklara Din Eğitimi Verirken Nelere Dikkat Etmeliyiz!

Dini emirlere ve yasaklara muhatap olan kişiye mükellef denir. Bununla ilgili genel kanaat akıl ve baliğ olma yaşıdır. Ortalama 10-15 yaş aralığında bir kız veya erkek dinin emirlerini yerine getirir ve yasaklarından olabildiğince kaçınır. Mükellefliğe alıştırma yaşı da vardır. Öncesinden çocuğa emir ve yasaklar hakkında ailede, camide, okulda vb. yerlerde eğitim verilir. Namazın nasıl kılındığı, orucun nasıl tutulduğu, abdest ve gusül vb. kız çocukları için tesettüre alıştırma da bu yaşlarda yani mükellef öncesi yaşlarda öğretilir. Namazda okunacak asgari düzeyde Kur’ân ayetleri ve dualar da mükellef öncesi dönemde öğretilir.

Yani mükellef olmadan önce mükellef olmaya alıştırma yapılır. Buraya kadar normal. Bu eğitim verilirken eğitimi alan kişinin çocuk olması, çocuk eğitimini karşımıza çıkarmaktadır. Çocuk eğitimi nasıl olmalı ve nasıl olmamalıdır?

Çocukların öğrenmesi genelde gözlem üzerinedir. Bir yaşındaki çocuk, anne babasını namaz kılarken gördüğünde onu taklit eder. Eğilir, kalkar, ellerini bağlar, uzanır, konuşur, uyur vb. Günlük davranışlar ile namazı iç içe koyar. Babasının ve annesinin kucağına oturur, sırtına çıkar, onlarla konuşur vb. Çocuk bir müddet sonra namazda konuşulmadığını anlar, namaz kılan birinin önünden geçilmediğini öğrenir ve namazın şeklini aşağı yukarı birkaç yıl içinde tam öğrenir. Yani çocuk namaz eğitimini yaşayarak ve tecrübe ederek öğrenir.

Kur’ân okumayı, duaları da bu şekilde öğrenir. Su içerken, yemek yerken Besmele çeken anne babasından Besmeleyi ve onu nerede kullanılacağını öğrenir. Abdest alan anne babasını gören çocuk, üstünü başını ıslatarak öğrenir. Nerelerin yıkanacağını görerek ve gözlemleyerek öğrenir. Abdesti bozan şeyleri de öğrenir. Tuvalete gitmekle, uyumakla, kan ile abdestin bozulduğunu yaşayarak öğrenir.

Oruç da bu şekildedir. İçkinin haram olduğunu da bu şekilde öğrenir.

Ahlaki konulara gelince o daha hassas bir konudur ki, çocuk, aile ahlakını alır. Annesinden bir ahlak, babasından bir ahlak, komşulardan bir ahlak, arkadaşlarından bir ahlak alır. Ahlakı bazen değişkenlik gösterse de taklit ettiği ve etkilendiği kişiler ile sürekli görüşmesi neticesinde ahlakı kalıcı ve ondan ayrılamaz bir hale gelir.

Kapıyı açıp “annem evde değil” diye öğüt alan çocuk, yalan söylemeyi annesinden öğrenmiş olur. “Öğretmene söyle dün hasta idim” diye yalan söylemesi tavsiye edilen çocuk, babasından yalanın kurtarıcı bir davranış olduğunu öğrenir.

Çocuk, “ben yapmadım, etmedim, kırmadım” derken aslında kendisini kurtarma derdindedir ve bunu anne babasından ya da yakın birinden öğrenmiştir. Yalan, gıybet, haset, nefret, şiddet, korku, iftira gibi tüm davranışların öğrenildiği ilk yer; çocuğun aile ortamı ve ilk ortamıdır. Okul, sokak, komşu, akraba vb.

Çocuk eğitimini yetişkin gibi veren aileler var. Kur’ân okumadığı halde çocuğuna, Kur’ân okuma baskılayan aileler var. Namaz kılmadığı ya da düzenli kılmadığı halde çocuğuna zorla namaz kıldıran aileler var. Yalan söylediği halde çocuğunu, yalan söylediği için döven aileler var. Kitap okumadığı halde çocuğuna kitap oku diye baskı yapan aileler var.

Tüm bunlar çocuk eğitimi açısından yanlıştır ve çocuk, mükellef çağına ulaştığı zaman kontrolden çıkar ve Kur’ân okumaz, namaz kılmaz, eve gelmez, tesettüre girmez vb.

Bir de bazı aileler çocuklarına zorla din eğitimi verir. Dinin kendi içinde aşamaları vardır. Namazda yetecek kadar Kur’ân öğrenmek yeterlidir. Ama Kur’ân’ı baştan sona ezberleyen bir sürü kişi var. Belki bir zorunluluk değilse de kötü bir şey de değildir. Ancak çocuğu zorla hafız yapma, zorla gece namazına kaldırma, zorla oruç tutturma, zorla namaz kıldırma çocuğun ileriki hayatını olumsuz etkileyecektir.

Bir mükelleften bile istenmeyen dini şeyleri çocuktan beklemek hem de zorla ve baskıyla beklemek, çocuğun geleceğini olumsuz yönde etkilemektedir. Herkesin gördüğü ve kabul ettiği bir durumdur bu. Çocuklar mükellef olunca, anne babasından da ayrılınca dini anlamda kişilik bozukluğu yaşayabilmektedir.

Özetle:

  • Dinini yaşa, çocuğun da yaşar. (Genel kural)
  • Yaşamadığın dini öğretirsin ama uygulatamazsın.
  • Din eğitimi tecrübe ile öğrenilir.
  • Din yetişkinler için gelmiştir. Onlar uygularsa çocuğa aşılanması daha kolaydır.

Murat Padak

Yorumlar (0)
5
açık
Namaz Vakti 28 Ocak 2022
İmsak 06:44
Güneş 08:12
Öğle 13:22
İkindi 15:58
Akşam 18:22
Yatsı 19:45
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11
Günün Karikatürü Tümü