Fıkra Nedir, Nasıl Yazılır?

Bir fikrin fazla derine inilmeden işlendiği, olay, şahıs veya durumların sübjektif değerlendirmelere tabi tutulduğu kısa yazılara fıkra denir.

EĞİTİM 06.12.2020, 20:08 Ramazan Peri
Fıkra Nedir, Nasıl Yazılır?

Verilen hükümler şahsidir, kesinlik arzetmez. Yazar, fıkralarda kendi görüşlerini açıklar, bunları ispatlamaya, okuyucuyu inandırmak için uzun uzun araştırmalar yapmaya çalışmaz. Başka fikirleri, değişik ihtimalleri çürütmek gayesiyle deliller toplamaz.

iyi bir fıkra yazarı, hayatın içinde insanlarla beraber yaşar. Gelişmeleri yakından takip eder. Başarılı fıkralar yazabilmesi için geniş bir kültüre, keskin bir zekâya ve ince dikkate ihtiyacı vardır. Yeni bir durum veya olayla karşılaştığı zaman, elindeki ölçüleri uygulayabilmeli, değerlendirme yapabilmelidir. Bu da sağlam bir muhakeme, yani tahlil ve mukayese yoluyla neticeye giderek isabetli hükümler verebilme kabiliyetine bağlıdır.

Fıkra yazılarıyla ferdî ve sosyal konulardaki zaaflar gözler önüne serilir, çareler aranır. Yazar, bu görevi yaparken tarafsız kalabilmeli, en azından bu izlenimi uyandırabilmelidir.

Konular genellikle günlük hayattan alınır. Yazar, okuyucusunun da takip ettiği bir gelişmeyi, aktüel bir olayı, ayrıntılara girmeden işler, kanaatlerini belirtir. Maksadı, okuyucuyu aydınlatmak ve onun, kendi düşüncesi doğrultusunda bir kanaat sahibi olmasını sağlamaktır.

Bazan da, hemen herkesin hayatta karşı karşıya kalabileceği genel konular işlenir. Eskiden beri sık sık işlenmiş bir konu, günün değişen şartları hesaba katılarak yeniden ele alınır, çağdaş bir değerlendirmeye tabi tutulur. Meselâ, “ölüm” kavramı hakkında çok şeyler söylenmiştir, fakat yazar, bu mefhumu yeniden ele alıp işleyebilir.

Fırkralardaki plân, makaleninkine benzer. Yani, önce konunun ne olduğu söylenir, kanaatler belirtilir. ikinci safhada destekleyici fikirler, yazıya kuvvet verecek ayrıntılar sıralanır. Yazı, nükteli ve çarpıcı bir sonuçla bitirilir.

Dil yalın ve sadedir. Fıkraların dilini anlamakta okuyucu hiç zorluk çekmez. Üslûp samimidir. Yazar, makalede olduğu gibi, fikrini delillerle, kesinleşmiş verilerle destekleyemeyeceğini bildiği için üslûbuna güvenir. Okuyucuyu inandırmak, ancak samimi, kıvrak, sarıcı bir üslûpla mümkün olacaktır. Yazar, okuyucunun ruh halini devamlı olarak nazara alır, ona uygun bir tarz izler, muhatabıyla çatışmamaya, zıtlaşmamaya dikkat eder.

Gazetelerde okuduğumuz çoğu köşe yazıları birer fıkradır, fakat bunlar yanlış olarak “makale” diye takdim edilir veya aradaki farkı anlayamayan okuyucular makale zannederler. Fazla derine inilmediği, anlaşılması kolay olduğu için, bu tür yazılar gazete camiasında daha çok rağbet görmektedir. Şahsî görüşlerle yazıldığı, fazla araştırma gerektirmediği için, zamanı kısıtlı olan yazara büyük kolaylık sağlar. Gazete okuyucularının çok çeşitli yaş, tahsil, kültür ve anlayışta oldukları düşünülürse, gazetelerde bu türe niçin çok yer verildiği daha iyi anlaşılır.

Bir de güldürücü fıkralar vardır. Bunları, birer fikir yazısı olan fıkralarla karıştırmamak gerekir. Güldürücü fıkralar mizâh, hiciv ve nükte gibi elemanları içine alan kısa hikâyeciklerdir. Toplantılarda sık sık anlatılır. Gaye eğlendirerek düşündürmektedir. Bir yazı veya konuşma bünyesinde yardımcı unsur olarak da yer alabilir. Konuları genellikle günlük hayattan çıkartılır. insanların tuhaflıklarını, zaaflarını, gülünç yönlerini göstermek gayesi güdülür. Hemen her fıkranın bir tezi, bir mesajı vardır.

Yorumlar (0)
15
açık
Namaz Vakti 15 Temmuz 2024
İmsak 03:44
Güneş 05:38
Öğle 13:15
İkindi 17:13
Akşam 20:42
Yatsı 22:27
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 38 102
2. Fenerbahçe 38 99
3. Trabzonspor 38 67
4. Başakşehir 38 61
5. Kasımpasa 38 56
6. Beşiktaş 38 56
7. Sivasspor 38 54
8. Alanyaspor 38 52
9. Rizespor 38 50
10. Antalyaspor 38 49
11. Gaziantep FK 38 44
12. A.Demirspor 38 44
13. Samsunspor 38 43
14. Kayserispor 38 42
15. Hatayspor 38 41
16. Konyaspor 38 41
17. Ankaragücü 38 40
18. Karagümrük 38 40
19. Pendikspor 38 37
20. İstanbulspor 38 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 95
2. Barcelona 38 85
3. Girona 38 81
4. Atletico Madrid 38 76
5. Athletic Bilbao 38 68
6. Real Sociedad 38 60
7. Real Betis 38 57
8. Villarreal 38 53
9. Valencia 38 49
10. Deportivo Alaves 38 46
11. Osasuna 38 45
12. Getafe 38 43
13. Celta Vigo 38 41
14. Sevilla 38 41
15. Mallorca 38 40
16. Las Palmas 38 40
17. Rayo Vallecano 38 38
18. Cadiz 38 33
19. Almeria 38 21
20. Granada 38 21
Günün Karikatürü Tümü