Nefsi Tezkiye ve Tasfiye Etmenin Ehemmiyeti

İmanın hakikati, yani ilahi hükümlerin doğruluğu ve gerçekliği, nefsini tezkiye edip, itmi’nana kavuşturmasıyla olur ve iman ancak o zaman vicdani olup, kalbe yerleşmiş olur

TASAVVUF 23.10.2020, 22:36 Ramazan Peri
410
Nefsi Tezkiye ve Tasfiye Etmenin  Ehemmiyeti

Ey irşad talebinde bulunan kardeşim, Cenab-ı Hakk seni de bizleri de muhafaza buyursun. Amin! Bilesin ki, Allah-u Teâlâ vetekkaddes hazretlerinin varlığı, birliği; Hz. Muhammed (s.a.v.)’in peygamberliği ve Allah (c.c.)’tan getirdiği tüm şeyler apaçık ortadadır. Anlayış ve idrakte ezici bir afet ve manevi bir hastalık bulunmadıkça bunları isbat için düşünmeye ve delil serdetmeye hacet yoktur. Düşünme ve delil getirme ihtiyacı ancak idrakte bir afet ve hastalığın bulunduğu zamana mahsustur. Kalp ve basiretle ilgili hastalık gittikten sonra her şey bedihi bir açıklık kazanır.

Şeyh Muhammed Nurullah El-Cezeri

Mesela sarılık hastalığına yakalananı bilmez misin? Sarılık hastalığına mübtela olduğu müddetçe bal ve şekerin tatlılığı ona göre delil ve isbata muhtaçtır. Ama o hastalıktan kurtulduğu an asla delile ihtiyaç kalmaz. Hadd-i zatında illetten dolayı neşet eden delil ihtiyacı ile hastalığın bulunması arasında bir tezat yoktur.

Evet, şaşı olan kimse, teki çift görür ve yanlış görüşüyle tekliği inkar eder. İnkarında da maruzdur.

Ama illetten doğan onun o hükmü, tek olan şeyin vahdetini bedahetten çıkarmadığı gibi, nazariye çerçevesine de sokamaz. Şurası bir gerçektir ki, istidlal sahası cidden dar ve güçtür. Delil, nazariye ve fikir yolundan yakine ermek de gayet güçtür.

Nasıl ki, şekerin tatlılığına inanmak için, hastalığı gidermek, şekerin tatlılığına delil getirmekten çok daha gerekli ise, gerçek imanı elde etmek için ruh hastalığını izale etmek de aynı derecede gerekli ve zaruridir. Hem kendisinde bulunan sarılık sebebiyle şekerin acılığını tadıp dururken, tatlılığıyla ilgili delillere nasıl inansın da yakin hasıl etsin. İşte üzerinde durduğumuz tasavvuf mevzuunun hali de aynen böyledir.

Zira nefs-i emmare bizzat şer’i hükümleri inkar eder ve bozuk tabiatının gereği olarak zıddına hükmeder. Bu açık hükümler muvacehesinde üzerine delil getirilecek şeyin peşinen inkarı varken, istidlal yoluyla yakıni elde etmek zarureti vardır. Zira onsuz, gerekli olan yakin elde edilemez.

“Nefsini tertemiz yapan felaha ermiş, onu günahla örten ise elbette ziyana uğramıştır.” (1) Artık anlaşıldı ki bu açık şeriatı ve güzel hükümleri inkar eden, şekerin tatlılığını inkar etme hastalığına yakalanmıştır.

Kuşluk güneşinin ufukta parlaması

Zarar vermez ona kör gözün görmemesi

Tasavvufta; süluk, tezkiye-i nefs, tasfiye-i kalp ve tasfiye-i ruhtan maksad, iman hakikatinin gerçekleştirilmesi ve

“Kalblerinde maraz vardır, Allah onların marazlarını artırdı” (2) ayet-i kerimesi’nde işaret buyurulan manevi afetlerin, ruhi hastalıkların ve beşeri kirlerin izalesidir. Eğer bu afetlerin varlığına rağmen iman mevcutsa, o iman sırf görünüş itibariyledir. Çünkü nefs-i emmarenin varlığı, imanın aksine hükmeder. Nefs-i emmare ise küfür ve isyanında ısrarlıdır. Şekilden ibaret olan bu iman, sarılık hastalığına mübtela olan kimsenin, aksine şehadet veren ve hükmeden kimselerin bulunması dolayısiyle şekerin tatlılığına inanması gibidir. 

Şeyh Muhammed Nurullah El-Cezeri

İmanın hakikati, yani ilahi hükümlerin doğruluğu ve gerçekliği, nefsini tezkiye edip, itmi’nana kavuşturmasıyla olur ve iman ancak o zaman vicdani olup, kalbe yerleşmiş olur. Eğer biz tasavvufun; nefsi beşeri kirlerden ruhu tabii kirlerden temizlemeye bağlı olduğunu, Kuran ve hadis lisanıyla daima bunlara işaret ettiğini bilirsek, aynı zamanda tezkiye ve tasfiyeye dayanan sahih kalbi imanı, sadık yakini, Kur’ani ahlakı, kolay, tabii ve tekellüfsüz bir şekilde bellersek, o zaman tasavvufun ehemmiyetini ve konusunun ulviyyeti dolayısıyle yüceliğini gerçek manada anlamış oluruz.

Çünkü tarikatın neticesi, çeşitli zikir, adab ve evrad ile, çeşitli ibadetleri bir nizam altında ve bir kalıp çerçevesi içerisinde yürütmekten ibarettir. Hakikatin neticesi, eşyayı, evveli ve sonu belirgin halde görmektir. İlmiyyenin neticesi ona hiç bir şüphe karışmaz ki, Allah (c.c.)’ı hatırlamak, O’nu herşeyde görmek ve tüm eşyanın onunla kaim olduğuna kesin olarak inanmak gibi... Şayet durum bu olursa her şey O’ndan gelir, O’nunla kaim olur ve O’na dönerse, biz de her şeyin üzerinde kudret mührünü görür, kapısında saltanat tuğrasını okursak, yapacağımız her şeyi yapmamız, sevmemiz gereken her şeyi sevmemiz, korkmamız gereken her şeyden korkmamız, Allah (c.c.) için, Allah (c.c.)’ın emriyle, Allah (c.c.) yolunda alıp vermemiz kaçınılmazdır. Zaten bu, ihsanın özü ve esasıdır.

Evet, tasavvufun ehemmiyeti, konusunun öneminden anlaşılmaktadır ki, o da İHSANdır. İlm-i Kelam’ın konusu iman, Fıkhın konusu İslam olduğu gibi...

Amellerin tümü ihlas dairesine bağlıdır. İhlastan yoksun olan amelin kurtuluşu yoktur. Dinleyen nefse de çoğu zaman tesiri olmaz. Muhlis olan, iddia ettiği şeye inanır ve kendini bütünüyle o şeye verir. Ama ihlastan yoksun olan her ne kadar dili davasını, hareketleri de söylediklerini te’kid edip tekrarlıyorsa da gözlerden uzak ve gizli olan yönü bunu gizliden gizliye inkar eder. o işi kendisine yaptıran ya memuriyeti, ya tehdidi, ya da o yoldan elde edeceği kazançtır, başkası değil.

Şeyh Muhammed Nurullah El-Cezeri/Tasavvufun Sırları

Tercüme: İbrahim Öztürk

-------------------------

(1) Eş-Şems: 8-9

(2) El-Bakara: 10

Yorumlar (0)
9
hafif yağmur
Namaz Vakti 17 Nisan 2021
İmsak 04:43
Güneş 06:15
Öğle 13:09
İkindi 16:52
Akşam 19:52
Yatsı 21:19
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 33 71
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 33 65
4. Trabzonspor 34 59
5. Alanyaspor 34 52
6. Hatayspor 33 50
7. Gaziantep FK 32 50
8. Sivasspor 33 50
9. Karagümrük 33 49
10. Göztepe 34 46
11. Antalyaspor 34 42
12. Konyaspor 33 41
13. Rizespor 33 39
14. Malatyaspor 33 37
15. Ankaragücü 33 37
16. Kasımpaşa 33 36
17. Kayserispor 33 34
18. Başakşehir 32 33
19. Erzurumspor 34 31
20. Gençlerbirliği 33 31
21. Denizlispor 33 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 31 63
2. Adana Demirspor 31 61
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 31 49
8. Tuzlaspor 31 47
9. Ümraniye 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 32 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 32 50
8. Everton 31 49
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Newcastle 32 35
16. Brighton 31 33
17. Burnley 31 33
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Günün Karikatürü Tümü