Şeyh Muhammed Nurullah Seyda "Buzurul-Hakaik" Eseri

Eserinde, felsefe ve mantıki metotlardan hareketle çeşitli örnekler verilmek suretiyle, bu usuller gösterilmeye çalışılmıştır. İnsan ruhunun ve manevi varlığının korunmasını hedef alınmıştır. Dolayısıyla eserinde daha çok kainata, varlık alemine dikkat çekilmiştir.

TASAVVUF 03.02.2021, 00:45 04.02.2021, 22:42 Ramazan Peri
Şeyh Muhammed Nurullah Seyda "Buzurul-Hakaik" Eseri

Muhammed Nurullah Seyda, bu eseri 54 sayfa arapça kaleme alınmış. Eser 1979 yılında İstanbulda Fatih Yayınevi Matbaasında basılmıştır. Türkçeye 114 sayfa tercüme eden Abdullah Yücel’dir. Türkçe dilinde ilk baskı İstanbulda 1994 yılında Zaman Yayıncılık tarafından yayınlanmıştır.

Müellif kitabın başında besmele, salvele ve hamdele getirerek munacaatıyla başlar. Munacaatında da aşık velilerin, büyük zatların gözyaşlarının hürmetine şefaatlerini diler.[1]

Eserinde, felsefe ve mantıki metotlardan hareketle çeşitli örnekler verilmek suretiyle, bu usuller gösterilmeye çalışılmıştır. İnsan ruhunun ve manevi varlığının korunmasını hedef alınmıştır. Dolayısıyla eserinde daha çok kainata, varlık alemine dikkat çekilmiştir. Kainattaki nizam ve intizamın incelenmesiyle, bu nizamı yürüten yüce sonsuz bir kudrete ulaşmak istenmiştir.[2]

Müellif eserinde, bu kainatın şehadet aleminde bulunan bütün canlı ve cansız maddelerin, su, toprak, soğuk, sıcak, kuru,yaş, atom ve molekullerin üzerinde Allah’ın “En-Nur” isminin tecellilerinin parlayıp durduğunu açıklamaktadır. Bu kainattaki bütün mevcüdatını parlatan ve hayat veren güneşin bir kandil olduğunu, bütün canlıların ihtiyaçlarını depolayan bir ilahi hazine olduğunu açıklamaktadır.[3]

Müellif eserinde, insanın hasta olduğu zamanlarda, en önemli tedbirleri aldığını, en uzman doktorlarla görüştüğünü, koruyucu ve iyileştirici ilaçları kullanmaya başladığını, hatta bazı şeylere karşı perhiz yaptığını söylemektedir. Dolayısıyla, manevi hastalıkların, nefsi kötülüklerin ve şeytani arzuların, ruhi manada bozulmak suretiyle hastalananların da Allahı çok zikretmesi gerektiğini söyler. Böyle bir kişinin Allahın yasaklarına karşı perhiz yapmasını önermektedir. Bu perhizi uygularken, insanlığın en iyi doktoru Hz. Peygamberin insanlığa sunduğu reçeteye göre hareket etmelidir. Eğer hasta insan bunu uygularsa, karanlıkların parçalanacağını, ortasından aydınlık fışkıracağını açıklamaktadır.[4] Kalbin gayba, manevi aleme açılan bir kapı olduğunu, aklın ise, zahire ve maddi aleme açılan bir kapı olduğunu açıklamaktadır.[5]

Müellif eserinde, kitap gibi bir dost bulamadığını ve hiçbir kitapla da tabiat kitabı kadar dost olamadığını itirafta bulunur. Kur’an’ı Kerimi tabiatın en doğru ve en güzel açıklayıcısı olarak bulmuştur.[6]

Müellif, imarın mimarsız, emirin amirsiz, tedbirin müdebbirsiz, nizamın tanzim edicisiz, mahkemenin hakimsiz, sanatın sanatkârsız, etkinin etkensiz, fiilin failsiz mümkün olmamasından hareketle, zaruri olarak bu kainatın da yaratıcısız olmayacağını da kesin olarak vurgular. Atomdan, moleküllerin ve hücreden kainata kadar ne varsa, hepsinin bir yaratıcının eseri olduğunu açıklar. Kainataki varlıkların kaynağının, bizzat kendileri olmadığını izah eder.[7]

Müellif eserinde, aklın duyu organlarının hissettiği şeyleri birbirinden ayırdığını Kalbin batıni duyularını aydınlattığı şeyleri süzgeçten geçirdiğini açıklar. Aklın bir takım duyuları olduğu gibi, kalbin de duyularının var olduğunu ve aklın duyuları üzerine nasıl vahşileşiyorsa, aynı şekilde kalbin duyularının da sönüp gidebileceğini açıklar.[8]

Müellife göre, bir zata hurmet etmek ve saygı ile sürekli tasavvur etmekle, o zatın sevgisi gönüllere iyice yerleşir, dolayısıyla o zata uyma fikri cazip gelerek bu fikrin gelişeceğini ifade eder. Fakat mürşidi kamil olmayanlara bağlanmanın ise, insanı helake sürükleyeceğini söyleyerek uyarmaktadır.[9]

Müellif son bölümünde ise, bir kardeşin vefatı üzerinde bir mektup yazmıştır. Mektubunda hastayı teselli etmektedir. Bu dünyanın fani olduğunu ve ahiret hayatının kendisini beklediğini işaret etmektedir. Bu manevi beldeden, kalbinin en değerli saydığı zatları, akrabaları, üstadları ve dostlarıyla hep oraya göç ettiklerini ifade etmektedir.[10]

Midat TOKHTAROV Bursa/2012

-------------------------------

[1] Muhamed Nurullah Seyda el-Cezerî, Çekirdekler ve Gerçekler, s. 14.

[2] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s. 7.

[3]Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s. 43.

[4] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s. 48.

[5] Muhamed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s. 22.

[6] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s.28.

[7] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s.40.

[8] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s.94.

[9] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s.100.

[10] Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî, a.g.e., s.102.

Yorumlar (0)
24
az bulutlu
Namaz Vakti 25 Haziran 2022
İmsak 03:25
Güneş 05:26
Öğle 13:12
İkindi 17:12
Akşam 20:47
Yatsı 22:39
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31
Günün Karikatürü Tümü