Kur'an'da Yazım Hataları Var mı?

Bazılarına göre Kur'an'da yazım hataları var ve bunun sebebi de Hazreti Ebu Bekir veya Hazreti Osman döneminde yapılan toplama ve çoğaltma faaliyeti esnasında hattatların dikkatsizliğidir.

İSLAM VE KÜLTÜR 01.01.2021, 03:35 Ramazan Peri
Kur'an'da Yazım Hataları Var mı?

Mesela سِراج (sirac) kelimesi Kur'an'ın bazı yerlerinde سراج, bazı yerlerinde ise سرٰج şeklinde yazılmıştır. Birinci kelimede elif var, ikinci kelimede elif yoktur.

İkinci bir örnek يا أيها (ya eyyüha) kelimesi her yerde يا أيها bir yerde ise يا أيه (ya eyyühe) şeklinde gelmiştir. Aynı kelimelerdeki bu eksik veya fazlalıklar imla açısından bir yanlışlık olduğunu göstermektedir.

Üçüncü bir örnek امرأة (imreet) kelimesi yazıda son harf ة te harfi ile yazılır. Ama Kur'an'ın bazı yerlerinde امرأت şeklinde açık ت te ile yazılmıştır. Bunun da yine hattatların unutkanlığı zannedilmiştir.

Dördüncü örnek هذان (hazani) kelimesi, iki yerde geçmektedir. Birinde هذٰن şeklinde yazılmış, diğerinde ise هذان şeklinde yazılıdır. Bunun da yanlış istinsah edildiği iddia edilmektedir.

Beşinci örnek: رءا (rea) kelimesi iki yerde رأي rea şeklinde yazılıdır. Diğerlerinde ise رءا şeklinde yazılıdır. Hattatlar bu kelimeleri de fark edemeden yanlış imla ettiler denilmiştir.

Kur'an'da bu şekilde aynı okunduğu halde farklı yazılan yüzden fazla (sayısını tam bilmiyorum) kelime vardır. Öteden beri bazıları bu şekilde yazılmasının mütevatir olduğunu savunmuştur. Bazıları ise bunların tamamen hattatların yanılmasına bağlamıştır. Türkiye'deki mushaflar dünyadaki hatlardan farklıdır. Asıl mushafın hattına aykırı bir şekilde yazılmıştır. Sebebi ise tecvid kaidelerinin düzgün okunabilmesi ve başka sebeplerdir. Bu nedenle verdiğimiz örnekler için Hafız Osman hattına bakmanız gerekiyor.

Şimdi bu beş örnek üzerinden gidelim ve bu kelimelerin içindeki farklı yazılan kelimedeki hikmeti yakalamaya çalışalım. Bakalım farklı yazılan kelime rast gele mi farklı yazılmış yoksa bir amacı veya hikmeti var mı?

Birinci kelime: Sirac kelimesi Kur'an'da dört yerde geçmektedir.

(تَبَارَكَ ٱلَّذِی جَعَلَ فِی ٱلسَّمَاۤءِ بُرُوجࣰا وَجَعَلَ فِیهَا سِرَ ٰ⁠جࣰا وَقَمَرࣰا مُّنِیرࣰا)

[Furkân suresi 61]

(وَدَاعِیًا إِلَى ٱللَّهِ بِإِذۡنِهِۦ وَسِرَاجࣰا مُّنِیرࣰا)

[Ahzâb suresi 46]

(وَجَعَلَ ٱلۡقَمَرَ فِیهِنَّ نُورࣰا وَجَعَلَ ٱلشَّمۡسَ سِرَاجࣰا)

[Nuh suresi 16]

(وَجَعَلۡنَا سِرَاجࣰا وَهَّاجࣰا)

[Nebe suresi 13]

Sadece birinci ayette سرج şeklinde, diğerlerinde ise سراج şeklinde gelmiştir. Elif harfi olan 2, 3 ve 4 numaralı ayetlerde sirac kelimesi bir yerle irtibatlıdır. Bakan kişi aydınlatan bir güneşe bakmakta ve onu görmektedir. 2 numaralı ayette peygamber, ümmeti için aydınlatan bir kandildir. Ama 1 numaralı ayette geçen sirac kelimesi gök yüzündeki bir cisim (güneş) olarak anlatılmış ve herhangi bir yerle irtibatlandırılmamıştır.

Kelimeler arasındaki hafif de olsa mana farklılığı kelimenin yazılışına da sirayet etmiştir.

İkinci kelime: يا أيها kelimesi Kur'an'ın tamamında bu şekilde yazılıdır. Sadece bir yerde يا أيه şeklinde elifsiz yazılmıştır. İlk bakışta hata zannedilen bu farklı kelimede müthiş bir özellik vardır.

(یَـٰۤأَیُّهَا ٱلنَّبِیُّ حَسۡبُكَ ٱللَّهُ وَمَنِ ٱتَّبَعَكَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِینَ)

[Enfâl suresi 64]

(وَقَالُوا۟ یَـٰۤأَیُّهَ ٱلسَّاحِرُ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِندَكَ إِنَّنَا لَمُهۡتَدُونَ)

[Zuhrûf suresi 49]

Sadece iki örnek verdim. Yüzden fazla yerde eyyüha diye başlayan kelimelerin muhatabı hakikidir. Ey kafirler, ey müminler, ey Resul, ey Nebi gibi. Yani burada kime hitap edilmişse bu hitap gerçek bir hitaptır. Kafir, kafirdir, mümin, mümindir. Nebi, nebidir.

Ama dikkat ederseniz eyyühe şeklinde yazılan tek yer olan hitaptaki kişi Musa peygamberdir. Firavun ona ey sihirbaz diye hitap etmektedir. Peki, Musa sihirbaz mıydı? Tabi, ki değildi. İşte yüzden fazla yerde geçen hitapların tamamında muhatap hakiki iken sadece bir yerde hakiki olmaması Kur'an'ın lafzına da yansımıştır. Sence hattatlar hata mı yaptı?

Üçüncü kelime: امرأة kelimesinin doğru yazılışı böyledir. Modern Arapçada da böyledir. Nitekim Kur'an'da bu kelimeyi iki şekilde görüyoruz.

(إِنِّی وَجَدتُّ ٱمۡرَأَةࣰ تَمۡلِكُهُمۡ وَأُوتِیَتۡ مِن كُلِّ شَیۡءࣲ وَلَهَا عَرۡشٌ عَظِیمࣱ)

[Neml suresi 23]

( وَٱمۡرَأَةࣰ مُّؤۡمِنَةً إِن وَهَبَتۡ نَفۡسَهَا لِلنَّبِیِّ إِنۡ أَرَادَ ٱلنَّبِیُّ أَن یَسۡتَنكِحَهَا خَالِصَةࣰ لَّكَ مِن دُونِ ٱلۡمُؤۡمِنِینَۗ... )

[Ahzâb suresi 50]

(إِذۡ قَالَتِ ٱمۡرَأَتُ عِمۡرَ ٰ⁠نَ رَبِّ إِنِّی نَذَرۡتُ لَكَ مَا فِی بَطۡنِی مُحَرَّرࣰا فَتَقَبَّلۡ مِنِّیۤۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلسَّمِیعُ ٱلۡعَلِیمُ)

[Âl-i İmrân suresi 35]

(ضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلࣰا لِّلَّذِینَ كَفَرُوا۟ ٱمۡرَأَتَ نُوحࣲ وَٱمۡرَأَتَ لُوطࣲۖ)

[Tahrîm suresi 10]

İlk iki ayette ة harfi ile bitmekte, 3 ve 4 numaralı ayetlerde ise ت harfi ile bitmiştir. Aynı kelimenin farklı yazılması hata değil mi?

Değil işte! İlk iki tanesinde kadın kelimesi herhangi bir kocaya bağlı değil. Birinci ayette bir kadın gördüm diyor. Adı Belkıs diye geçen bu kadın bekardır. İkinci ayette geçen kadın ise yine bekardır. Peygambere evlilik teklifinde bulunmuştur. Ama 3 ve 4 numaralı ayetlerde geçen kadınlar evlidir. İmran'ın karısıdır. Yani bir kocaya nispet edilmiştir. Diğeri ise Nuh'un karısı ve Lut peygamberin karısıdır.

Kadın bekar olunca farklı yazılmış, evli olunca farklı yazılmıştır. Hani hattatların unutkanlığı idi? Kur'an'da rastgelelik yoktur.

Dördüncü kelime: هذان kelimesi Kur'an'da iki yerde geçer. Bunlar:

( هَـٰذَانِ خَصۡمَانِ ٱخۡتَصَمُوا۟ فِی رَبِّهِمۡۖ )

[Hac suresi 19]

(قَالُوۤا۟ إِنۡ هَـٰذَ ٰ⁠نِ لَسَـٰحِرَ ٰ⁠نِ )

[Tâhâ suresi 63]

18- Birinci kelimemiz elif harfi ile yazılmış هذان, ikinci kelimemiz ise elifsiz gelmiştir هذن. İkisi de tesniye (ikil) olduğuna göre neden farklıdır?

Çünkü birinci ayette bahsedilen iki kişi birbirinin hasmıdır, düşmanıdır. Düşmanların arasına elif girmiş. Ama ikinci ayette geçen iki kişi kardeştir, peygamberdir. (Musa ve Harun) Aralarında su sızmıyor. Ayrı gayrıları yok. Demek ki, bu tesniye kalıbının farklı yazılışında bile farklı manalar var. Lafızlar aynı ama nüans aynı değil.

Beşinci örnek: راء ve رأي kelimeleri arasındaki yazılış farklılığı nedir. İkisi de gördü demektir. Ama birinde farklı, diğerinde farklıdır.

Birçok yerde geçen bu kelimeler için ikişer örnek verelim.

(وَلَمَّا رَءَا ٱلۡمُؤۡمِنُونَ ٱلۡأَحۡزَابَ قَالُوا۟ هَـٰذَا مَا وَعَدَنَا ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥ وَصَدَقَ ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥۚ وَمَا زَادَهُمۡ إِلَّاۤ إِیمَـٰنࣰا وَتَسۡلِیمࣰا)

[Ahzâb suresi 22]

(فَلَمَّا رَءَا ٱلشَّمۡسَ بَازِغَةࣰ قَالَ هَـٰذَا رَبِّی هَـٰذَاۤ أَكۡبَرُۖ فَلَمَّاۤ أَفَلَتۡ قَالَ یَـٰقَوۡمِ إِنِّی بَرِیۤءࣱ مِّمَّا تُشۡرِكُونَ)

[En'âm suresi 78]

(مَا كَذَبَ ٱلۡفُؤَادُ مَا رَأَىٰۤ)

[Necm suresi 11]

(لَقَدۡ رَأَىٰ مِنۡ ءَایَـٰتِ رَبِّهِ ٱلۡكُبۡرَىٰۤ)

[Necm suresi 18]

"Rea" (gördü) kelimesinin iki şekilde yazılışı vardır. Birisi رءا şeklinde, diğeri de رأي şeklindedir. Yani birinin sonu elif harfi ile biter, diğeri ise ye harfi ile biter.

Rea kelimesi رءا diye yazılan yerlerin tamamında kelimenin anlamı, "göz ile görmek" anlamındadır. Gözüyle güneşi gördü, gözüyle ayı gördü, gözüyle azabı gördü, gözüyle gömleği gördü vb.

Ancak iki yerde رأي şeklindedir. Burada ise gözle değil, "gönül ile görmek" anlamındadır. Gönlün görmesi ayrıdır, gözün görmesi ayrıdır. Bu ayrı manalar, aynı kelimede aynı şekilde yazılmamasına da yansımıştır.

Bunun gibi onlarca örnek vardır. Kur’an’da gramer hatası olduğunu söyleyenler ya da yazım hatası olduğunu iddia edenler, akıllarının ermediği ve yetmediği konularda iddialarda bulunuyorlar.

İşte Bakara Sûresinde geçen لا ريب فيه bunda şüphe yoktur, ifadesi bir iddia değil, bir hakikattir. Hiçbir kelime rastgele yazılmamıştır. Hepsi de vahiy katiplerinin peygamber efendimizden öğrendiği şeklin yazıya geçirilmiş halidir.

Murat Padak

Şanlıurfa Diyanet Eğitim Merkezi Eğitim Görevlisi

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 26 Kasım 2022
İmsak 06:27
Güneş 07:57
Öğle 12:56
İkindi 15:23
Akşam 17:46
Yatsı 19:10
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 14 33
2. Pendikspor 13 24
3. Keçiörengücü 13 24
4. Samsunspor 13 23
5. Rizespor 13 22
6. Bodrumspor 14 22
7. Boluspor 13 22
8. Manisa FK 13 20
9. Sakaryaspor 14 19
10. Altay 14 18
11. Bandırmaspor 13 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 13 14
16. Altınordu 13 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 13 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Günün Karikatürü Tümü