19.12.2021, 13:02

İsraf ve Tasarruf -3

2. İsrafın çeşitleri

     c) İmkân israfı

     İmkânları gereksiz yerlerde harcamaktır. Kâmil mü’min ise böyle yapmaz. Ne israf eder ne de cimrilik eder. Belki ikisi ortası bir yol izlerler.  Allah Teâlâ bu övdüğü mü’minlerin özelliklerinden bahsederken şöyle buyurmuştur:

     “Onlar sarfettikleri zaman, israf da etmezler, cimrilik de etmezler, ikisi arasında dengeli bir yol tuttarlar.”

     (Furkân sûresi 25/67.)

     Helal bile olsa haddi yani helal sınırını aşınca israf olur. Bu ise haramdır. İşte bu konuda da Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

      “Ey Âdemoğulları! Her mescide ziynetinizi alın (avret yerini örtün), yeyin, için israf etmeyin. Çünkü O (Allah), israf edenleri sevmez.”

     (A’râf sûresi 7/31.)

     Şu hadîs-i şerîflerde de bu durum çok güzel ifade edilmiştir:

     “Kibirsiz ve israf etmeden yeyiniz, içiniz, giyiniz ve sadaka veriniz.”

     (Nesâî, Zekât, 66.)

     Bir defasında Hz. Peygamber (s.a.s.), Sa’d’e uğradı. Sa’d bu esnada abdest alıyordu. Rasûlullah (s.a.s.), (onun suyu aşırı kullandığını görünce); 

      “Bu israf nedir”? diye sordu. Sa’d de, 

      “Abdestte de israf olur mu?” dediğinde Hz. Peygamber (s.a.s) de  

     “Evet, hatta akmakta olan bir nehirde abdest alsan bile” şeklinde cevap verdi. 

     (İbn Mâce, Tahâret, 48.)

     Bazı şeyler vardır ki zerresi bile israftır. Temeli haram olanları kullanmaktır. İçki içmek, haram olan bir şeyi yeyip içmek gibi. Ayrıca helal olan şeyleri haramda harcamak da bu tarifin içine girer. Bunlara Kur'ân-ı Kerîm tebzîr ismini vermiştir. Bu konuda Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

     “(Ey insanoğlu!) Akrabaya, yoksullara ve yolda kalmışlara hakları (olan zekât ve sadakaları)nı ver fakat (Allah’ın yasakladığı yerlere harcama yaparak veya kendini ve âileni başkalarına muhtaç bırakacak şekilde malını dağıtarak) büsbütün de saçıp savurma. Çünkü (servetlerini, zamanlarını, güç, imkân ve yeteneklerini böyle) boş yere saçıp savuranlar (bu tavırlarıyla) şeytanların (dostları ve) kardeşleri olmuşlardır. Şeytan da Rabbine karşı çok nankördür.”

     (İsrâ sûresi 17/26-27.)

     İslâm’da helâlinden kazanmak ve bu kazancı uygun şekilde ve gereği gibi kullanmak temel esas ve hedeftir. 

     İslâm’da, haram kazanç yerildiği gibi, helâl kazancın da gerekli ölçüler çerçevesinde kullanılmaması kınanmış hatta yasaklanmıştır. 

     Kazancın ya da sahip olunan değer ve nimetlerin gereği gibi kullanılmaması, israf kavramı ile ifade edilmektedir ki, İslâm’da, her çeşidiyle      israf haram kılınmıştır. 

      Dinimiz ibadetlerde bile itidali emrediyor, aşırılığı yasaklıyor.  Kazandığımız malı ve sahip olduğumuz imkânları kullanırken de her türlü israf ve aşırılıktan uzak durmamız gerekiyor. Çünkü eriştiğimiz nimet ve imkânlar Allah’ın bizlere lütfettiği emanetlerdir. Bunları, Allah’ın rızasını kazanmaya ve topluluğun mutluluğuna vesile olacak şekilde harcamaya mecburuz. 

      İçki, kumar, fuhuş gibi ferdi ve sosyal zararları olan yerlerde malı harcamak israftır, haramdır. Buna Kur'ân-ı Kerîm tebzîr ismini vermiştir.  İsraf, helal olan şeyler konulan sınırı aşınca caizlikten çıkar, mekruh veya harama girer. Fakat haram olanların ise zerresi bile israfa girer. Çünkü burada sınır haram oluşudur. 

       Haramın zerresi de haramdır. Ama helalin sınırı aşınca helallikten çıkar.  Dinimizin yasakladığı şeylerle lüks sayılan maddelerin tüketimi israf olduğu gibi helal olan maddelerin ihtiyaçtan fazla tüketimi de israftır.  Toplumumuzda israf hemen her türüyle yer almaktadır. 

       “Kendine lüzumlu olmayan şeyleri satın alırsan, çok geçmeden muhtaç olduğun lüzumlu şeyleri satarsın.”

      Benjamin Franklin

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 06 Şubat 2023
İmsak 06:37
Güneş 08:03
Öğle 13:23
İkindi 16:07
Akşam 18:33
Yatsı 19:54
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 20 53
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Villarreal 20 31
6. Real Betis 20 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 19 22
15. Espanyol 20 21
16. Sevilla 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
Günün Karikatürü Tümü