08.09.2023, 17:31

ÂLİM VE DERECELERİ

Âlim; ilim ve irfan sahibi olan, her gün ilerlemek ve ilerletmek için bilen ve bildiren, bildiğinin âlimi bilmediğinin tâlibi, kendisine sorulan sorulara bilmediği zaman "bilmiyorum" diyen, bildiğiyle ihlasla ve sünnete uygun amel eden, Hz. Peygamber ahlakıyla ahlaklanmaya çok dikkat eden, kendisinden sonra geriye ilim ve irfan sahibi âlimler yetiştiren, çevreyi ve çareyi doğru okuyan, emr-i bilma’rûf ve nehy-i anil münker yapıp kınayanın kınamasından çekinmeyen kimsedir.

İlim açısından en alt seviyedeki bir âlim; dînin temelleri olan İslâm Akîdesini iyice bilip hazmeden, İslâm Fıkhını ve Fıkıh Usûlünü öğrenen, İslâm Fıkhının kaynağı olan Kur’ân-ı Kerîm’i tefsiriyle ve Hadisleri şerhiyle kavrayan, zamanın halini bilen, Hz. Peygamberi Kur’ân’ın canlı örneği olarak çok iyi tanıyan ve dünyaya meyletmeyen kimsedir.

Bu âlim de avamdandır, ama ulemanın avamındandır. Çünkü İslâmî ilimlerde havas olan ancak müctehidlerdir.

Hem avamın dereceleri hem de havassın dereceleri vardır.

Havassın zirvesinde Hz. Peygamber aleyhissselam vardır.

Gerçek manada havas ancak peygamberlerdir. Peygamber olmayan herkes peygambere nispetle avamdan sayılır. Hz. Peygamberin dışındaki kimseleri taksime tabi tuttuğumuz zaman müctehidleri havas, müctehid olmayanları da avam saymaktayız.

Avamın dereceleri:

1. Allah Teâlâ’yı, Hz. Peygamber’i ve Hz. Peygamber’in getirdiğini icmâlen/topluca tasdik eden,

2. Akîde, ibâdet, ahlâk ve muamelât konusunda inanması ve amel etmesi farz olanları bilip tasdik eden,

3. Bilip tasdik ettiği şeyleri en azından farzlarıyla birlikte tatbik eden,

4. Dinin inceliklerini iman, ibadet, ahlak ve muâmelât olarak bilen ve takvaya dikkat ederek uygulayan.

Avama gereken, önce kendisini bu ölçüye göre tanımak, sonra da hangi derecede ise bir üst dereceye çıkmaya gayret etmek için ehlinden veya ehliyle birlikte ilim ve edebi kazanmaya çalışmaktır.

Havassın dereceleri:

1. Sahâbe’nin havassı,

2. Tâbiînin havassı,

3. Diğerlerinin havassı.

Hz. Peygamber’e nisbetle Sahabe’nin de Tâbiînin de müctehidlerinin hepsi avamdan sayılır. Çünkü gerçek ilim sahibi, kendisine vahiy gelen Hz. Peygamberdir.

Allah Teâlâ’nın göstermesiyle gören yegâne zat sadece Hz. Peygamber Efendimizdi.

Müçtehidlerin görmeleri ise âyet ve hadislerden istinbât/hüküm çıkarma olarak ortaya koydukları zanlardır. Onların zannına Hz. Peygamber değer verdiği için zann-ı gâlip olarak ortaya koydukları ilim sayılmış ve uyulmaya da layık olmuşlardır.

Hz. Peygamber’e gösterilenler vahiyle olduğu için kesindir. Ama velilere gösterilen ilhamlarda kesinlik olmadığı için ve İslam dini de âyet ve hadisle kemâle erdirilmiş olduğundan ilhamlar helali ve haramı tespitte delil sayılmamıştır.

Yorumlar (0)
15
açık
Namaz Vakti 13 Haziran 2024
İmsak 03:25
Güneş 05:24
Öğle 13:09
İkindi 17:09
Akşam 20:44
Yatsı 22:34
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 38 102
2. Fenerbahçe 38 99
3. Trabzonspor 38 67
4. Başakşehir 38 61
5. Kasımpasa 38 56
6. Beşiktaş 38 56
7. Sivasspor 38 54
8. Alanyaspor 38 52
9. Rizespor 38 50
10. Antalyaspor 38 49
11. Gaziantep FK 38 44
12. A.Demirspor 38 44
13. Samsunspor 38 43
14. Kayserispor 38 42
15. Hatayspor 38 41
16. Konyaspor 38 41
17. Ankaragücü 38 40
18. Karagümrük 38 40
19. Pendikspor 38 37
20. İstanbulspor 38 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 95
2. Barcelona 38 85
3. Girona 38 81
4. Atletico Madrid 38 76
5. Athletic Bilbao 38 68
6. Real Sociedad 38 60
7. Real Betis 38 57
8. Villarreal 38 53
9. Valencia 38 49
10. Deportivo Alaves 38 46
11. Osasuna 38 45
12. Getafe 38 43
13. Celta Vigo 38 41
14. Sevilla 38 41
15. Mallorca 38 40
16. Las Palmas 38 40
17. Rayo Vallecano 38 38
18. Cadiz 38 33
19. Almeria 38 21
20. Granada 38 21
Günün Karikatürü Tümü