09.11.2021, 12:51

İmam-ı Buhari'nin Hazin Ölümü

İmam-ı Buhari'yi tüm müslümanlar sevdiği gibi ehli hadis kendisine ap ayrı bir önem verir. Fakat işin ilginç yanı onun vefatına da bir anlamda ehli hadis sebep olmuştur. 

Çünkü;
İmam-ı Buhari, sedace bir hadisçi değildir. O içtihad sahibi bir müçtehid olup tek kişilik mezhebi de vardır. 
Aynı zamanda kelam ve akaid konusunda da derin bir vukufiyeti olup bu konuda da konuşmuştur.
Örneği
1. İmanın artıp eksilmediğini savunmuş, bu konuda Ebu Hanife'yi eleştirmiş, Buharideki kitabul iman'daki ilgili hadisleri bir anlamda söyleyenlere cevap niteliğinde yazmıştır. 
2.Kur'anın Mahluk olmadığını kabul etmesine rağmen, sözlerimiz ve onun yazıldığı yerlerin mahluk olduğunu söyleyerek Hanbelilerle karşı karşıya gelmiştir.
Zaten onun vefatınada bu konudaki görüşü yol açacaktır.

VEFATINA GİDEN YOL
Bağdat'ta yoğun bir Hanbeli eleştirisi ve baskısı üzerine burada kalamaycağını gören Buhari Nişabur'dan gelen davet üzerine buraya yönelir. Kendisini bölgenin alimleri ve halk şehrin girişinde karşılarlar. 
Evi soru soranlarla dolup taşar.
Bu arada Hanbeli alim ve muhaddis olan Zuli onun bu teveccühunden kıskanır. 
Onun yönlendirmesi üzerine bir toplantıda birisi ona can alıcı soruyu sorar: "Kur'an Mahluk mu değil mi?" Buhari soruyu geçiştirmeye çalışır. Fakat üç sefer ve ısrarla sorulunca cevap vermek zorunda hisseder kendisini. Çünkü o bir alimin bilgisini gizlemeyi ve saklamayı caiz görmemektedir. 
Buna göre verdiği cevap şöyledir:

““Kur’an Allah kelâmıdır, mahlûk değildir; ancak kulların fiilleri (Kur’an’ı okuyuşları) mahlûktur; bu konuda soru sormak ise bid‘attır”  Yani Fiillerimiz mahlûktur; bir sözü ifade edişimiz de (Kur’an metnini okuyuşumuz) fiillerimizdendir” 
Bu cevap üzerine ortalık karışmış, onu destekleyenler ve karşı çıkanlar birbirlerine girmiştir. 
Buharinin bu konuda yazdığı bir eseri de bulunmaktadır. Eseri  Halku efâli’l-ibâd 

Özellikle Zühli'nin kışkırtması ve onun Kur'anın mahluk olduğunu söylediğini iddia etmesi halkın ve hanbelilerin sert tepkisiyle karşılaşmıştır. Özellikle Zühli'nin Kur'anı mahluk kabul edenlerin kafir olduğuna dair daha önceden vermiş olduğu fetva da karşı çıkanların en büyük dayanağı olmuştur.
Düşünebiliyor musunuz? Buhariye bile kafir demişler. Üstelik bunu yapanlar ehli hadis ve hanbeliler. Bu ne yaman çelişki

Olayların büyümesi üzerine Buhari ertesi gün Nişabur'u terk eder.

Buhârî Nîşâbur’dan sonra Merv’e gitti. Kendisini yolda karşılayan şehrin tanınmış muhaddis ve fakihi Ahmed b. Seyyâr görüşlerinin isabetli olduğunu, fakat halkın anlayamayacağı konulara girmemesi gerektiğini söyledi. Buhârî de kendisine iyi bildiği bir mesele sorulduğu zaman susmasının mümkün olmadığını ifade edip, Merv'de durmayarak memleketi Buhara’ya geçti.
Fakat Buhara'da da aynı eziyetle karşılandı. Özellikle Buhara valisinin onun kendi çocuklarına ders vermesini istemesi teklifine sıcak bakmadı. O, ilim öğrenmek isteyenin ilim meclisine gelmesi gerektiğini, isteyen herkese ilim vereceğini, ama ilim adamının devlet adamlarının ayağına gitmeyeceğini söylemesi üzerine vali kinlendi. 
Vali, onun ehli sünnete aykırı düşüncelere sahip olduğunu etrafta yaydı. Bunun üzerine şehirde kargaşa çıktı. İmam-ı Buhari, burada da duramayacağını anladı ve şehri terk etti. Şimdi Semerkand'a doğru yola çıktı.

SON/ECEL

Fakat büyük imam artık yaşlanmış ve yorulmuştu. 
Şehir şehir diyar diyar dolaşmak onu zamanından önce yıpratmıştı.
Sağlıklı olmayan bir hayat ve psikolojik baskılar onu erken yıprattı.

Semerkan'da 3 mil kala gözlerini hayata kapattı.
Vefat ettiğinde ramazan bayramı gecesiydi.
Büyük alim, hayatında kıymeti anlaşılmadı.
Ama vefatından sonra yazdığı Buhari kitabı Kur'an'dan sonra gelen en önemli ehli sünnet kaynağı oldu. 
Ne tezat. Ehli sünnete muhalif diye sürekli baskıyla karşılaşan bir insan, ehli sünnetin temel kitabının yazarı oluyor..
Halbuki asıl ehli sünnet oydu.

BUHARİ KİTABININ BAŞINA GELENLERİ DE İNŞALLAH BAŞKA BİR YAZIMIZDA ANLATIRIZ. 

HAŞİYE

BUHARİNİN AKİDEVİ GÖRÜŞLERİ VE EHLİ SÜNNETİN OLUŞUMUNA KATKISI

el-Câmiuś-saĥiĥ, ile Halku efâli’l-ibâd adlı kitaplarının incelenmesinden, ayrıca el-Akīde (et-Tevhîd), Ahbârü’s-sıfât, Kitâbü’l-Îmân gibi akaide dair bazı eserler telif etmesinden (Sezgin, I, 134) anlaşıldığına göre Buhârî, ünlü bir muhaddis olmasının yanı sıra itikadî konularla da yakından ilgilenerek Selef inancına aykırı görüşler ileri süren Cehmiyye, Mu‘tezile, Havâric ve Şîa mezheplerini tenkit eden, böylece Ehl-i sünnet mezhebinin oluşumuna katkıda bulunan ilk Sünnî âlimlerdendir. 
Ana İslâmî ilimlere ilişkin özlü bilgiler ihtiva eden temel bir kaynak niteliğindeki el-Câmius-saĥîĥ’inde “Kitâbü’t-Tevhîd” (“Kitâbü’t-Tevhîd ve’r-red ale’l-Cehmiyye ve gayrihim”), “Kitâbü’l-Kader”, “Kitâbü’l-Fiten”, “Kitâbü’l-Îmân”, “Kitâbü Bedi’l-ħalk” bölümlerine yer vererek bab başlıklarında ilgili âyetlerden başka, görüşlerini tercih ettiği ashap ve tâbiînin açıklamalarını sıraladıktan sonra bu hususu hadislerle teyit etmesi; diğer “sünen” ve “câmi‘” türü hadis literatüründe yer almayan “Kitâbü’t-Tevhîd”de sıfat, zât-sıfat ilişkisi, esmâ-i hüsnâ, tekvin-mükevven, meşîet-irade, rü’yetullah konularına, “Kitâbü’l-Îmân”da imanın tarifi, unsurları, iman-amel ve iman-günah münasebetine ilişkin konulara girmesi, onun akaid problemleriyle yakından ilgilendiğini açıkça göstermektedir.

NOT: Buhari'ye her ne kadar hanbeli alimleri ve hanbeli mezhebi mensupları karşı çıkmışsa da bu aslında onların yaptıkları hanbeli mezhebine de aykırıdır.
 Burada Buhari'yi kıskananlar onun görüşlerini çarpıtarak cahil hanbeli mezhebine mensup halkı aleyhine çevirmiş, galeyana getirmişlerdir. 
Özellikle Kur'anın mahlukluğu konusundaki görüşler halkı harekete geçirmiştir. Fakat bu konuda âlimler arasında Ahmed b. Hanbel’e ait olarak bilinen şey şundan ibarettir: Kur’an Allah kelâmıdır ve mahlûk değildir, diğer her şey mahlûktur.

Yorumlar (0)
13
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 07 Aralık 2021
İmsak 06:37
Güneş 08:08
Öğle 13:00
İkindi 15:22
Akşam 17:43
Yatsı 19:09
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 15 39
2. Konyaspor 15 27
3. Fenerbahçe 15 27
4. Hatayspor 15 26
5. Başakşehir 15 25
6. Alanyaspor 15 24
7. Galatasaray 15 23
8. Karagümrük 15 22
9. Beşiktaş 15 21
10. Adana Demirspor 15 20
11. Sivasspor 15 19
12. Giresunspor 15 19
13. Kayserispor 15 19
14. Altay 15 18
15. Antalyaspor 15 18
16. Gaziantep FK 15 18
17. Göztepe 15 14
18. Öznur Kablo Yeni Malatya 15 14
19. Kasımpaşa 15 11
20. Rizespor 15 10
Takımlar O P
1. Ankaragücü 15 30
2. Erzurumspor 13 28
3. Ümraniye 14 27
4. Eyüpspor 14 27
5. Bandırmaspor 14 25
6. Samsunspor 14 22
7. Tuzlaspor 13 21
8. İstanbulspor 14 20
9. Kocaelispor 14 20
10. Gençlerbirliği 14 20
11. Boluspor 14 19
12. Adanaspor 15 19
13. Menemenspor 14 18
14. Bursaspor 14 17
15. Manisa FK 15 17
16. Denizlispor 14 15
17. Ankara Keçiörengücü 14 14
18. Altınordu 15 13
19. Balıkesirspor 14 7
Takımlar O P
1. Man City 15 35
2. Liverpool 15 34
3. Chelsea 15 33
4. West Ham 15 27
5. Tottenham 14 25
6. M. United 15 24
7. Arsenal 15 23
8. Wolverhampton 15 21
9. Brighton 15 20
10. Aston Villa 15 19
11. Leicester City 15 19
12. Everton 15 18
13. Brentford 15 17
14. Crystal Palace 15 16
15. Leeds United 15 16
16. Southampton 15 16
17. Watford 15 13
18. Burnley 14 10
19. Newcastle 15 10
20. Norwich City 15 10
Takımlar O P
1. Real Madrid 16 39
2. Sevilla 15 31
3. Real Betis 16 30
4. Atletico Madrid 15 29
5. Real Sociedad 16 29
6. Rayo Vallecano 16 27
7. Barcelona 15 23
8. Valencia 16 22
9. Athletic Bilbao 16 21
10. Osasuna 16 21
11. Espanyol 16 20
12. Mallorca 16 19
13. Villarreal 15 16
14. Celta de Vigo 16 16
15. Granada 15 15
16. Elche 16 15
17. Deportivo Alaves 15 14
18. Cádiz 16 12
19. Getafe 16 11
20. Levante 16 8
Günün Karikatürü Tümü